Việc sáp nhập tỉnh, thành phố, quận, huyện, phường, xã tại Việt Nam là bước cải cách hành chính quy mô lớn nhằm tối ưu hoá bộ máy quản lý, phù hợp với thực tiễn phát triển mới. Theo các Nghị quyết được Quốc hội thông qua, từ ngày 1/7/2025, nhiều tỉnh, thành phố, quận, huyện, phường, xã sẽ được sắp xếp, nhập lại để tạo thành những đơn vị hành chính mới. Dưới đây là chi tiết toàn cảnh, giúp người dân, doanh nghiệp nắm rõ quy hoạch mới nhất trong giai đoạn 2023–2025.
1. Sáp nhập tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
Theo Nghị quyết của Quốc hội trong kỳ họp gần nhất, Việt Nam sẽ còn 34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thay thế cho 63 tỉnh thành trước đó. Một số tỉnh được sáp nhập thành tỉnh mới có quy mô dân số lớn hơn, nguồn lực tài chính mạnh hơn nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội toàn vùng. Ví dụ:
- Hà Giang + Tuyên Quang → tỉnh Tuyên Quang
- Lào Cai + Yên Bái → tỉnh Lào Cai
- Phú Thọ + Vĩnh Phúc + Hòa Bình → tỉnh Phú Thọ
- Hải Dương + Hải Phòng → thành phố Hải Phòng
- Đà Nẵng + Quảng Nam → thành phố Đà Nẵng
- TP. Hồ Chí Minh + Bình Dương + Bà Rịa–Vũng Tàu → thành phố Hồ Chí Minh (mở rộng)
2. Sáp nhập quận, huyện, thị xã
Việc sáp nhập quận, huyện diễn ra trên toàn quốc, đặc biệt tập trung tại các tỉnh thành có mật độ dân cư thấp hoặc quy hoạch còn manh mún. Kế hoạch thực hiện trên cơ sở tiêu chí về quy mô dân số, diện tích tự nhiên, số lượng đơn vị trực thuộc. Sau khi sáp nhập, nhiều quận, huyện được quy hoạch lại nhằm phục vụ mục tiêu phát triển công nghiệp, du lịch và dịch vụ công cộng dài hạn.
3. Sáp nhập xã, phường
Đến ngày 1/7/2025, toàn quốc còn 3.321 đơn vị hành chính cấp xã (gồm 2.636 xã, 672 phường, 13 thị trấn), giảm trên 60% so với trước đó. Nhiều xã có dân số thấp được nhập lại thành xã mới có quy mô phù hợp. Các phường tại thành phố lớn cũng được rà soát để tăng hiệu quả quản lý, tạo điều kiện phát triển đô thị hiện đại, thông minh hơn.
4. Tác động trực tiếp của việc sáp nhập
- Giảm chi phí vận hành bộ máy quản lý địa phương, tối ưu nguồn lực nhân sự và tài chính.
- Hình thành tỉnh, thành phố có quy mô lớn, thu hút đầu tư mạnh mẽ hơn, tạo động lực mới trong phát triển kinh tế – xã hội.
- Đẩy nhanh quy hoạch hạ tầng, tạo ra vùng kinh tế kết nối, đáp ứng nhu cầu phát triển trong bối cảnh hội nhập toàn cầu.
5. Lưu ý đối với người dân và doanh nghiệp
- Điều chỉnh giấy tờ đăng ký kinh doanh, giấy đăng ký quyền sử dụng đất, giấy tờ cá nhân phù hợp địa giới mới.
- Kiểm tra địa giới hành chính mới để xác định rõ thẩm quyền đăng ký, thủ tục tại cơ quan địa phương mới sáp nhập.
- Liên hệ sớm với luật sư, đơn vị tư vấn để đảm bảo tuân thủ quy định của pháp luật trong quá trình sắp xếp hành chính mới.
6. Khi nào chính thức áp dụng?
Việc sắp xếp, sáp nhập các tỉnh, thành, quận, huyện, phường, xã sẽ được thực hiện theo lộ trình từ 1/1/2025 và bắt buộc hoàn thành trước ngày 1/7/2025. Sau ngày đó, toàn bộ hệ thống giấy tờ đăng ký, thủ tục hành chính, đăng ký thuế, đăng ký doanh nghiệp sẽ được cập nhật theo địa giới mới. Các cơ quan hành chính, tổ chức tài chính, ngân hàng sẽ tiến hành tích hợp toàn bộ thông tin theo quy hoạch mới để phục vụ người dân và doanh nghiệp.
